Voor vastgoedeigenaren en beleggers is de GACS-plicht vooral een portefeuillevraag. Welke gebouwen vallen er nu onder, welke vanaf 2030, en welke niet? En hoe regelt u dit met huurders? De verantwoordelijkheid ligt namelijk bij u.
De eigenaar is verantwoordelijk
Volgens RVO bent u als eigenaar verplicht om aan de GACS-eisen te voldoen, niet de huurder. Gemeenten en omgevingsdiensten spreken u als eerste aan. Het bevoegd gezag kan daarna naar het huurcontract kijken om te zien bij wie de verplichtingen liggen, en naar wie eigenaar is van de klimaatinstallatie.
Hoe het toezicht werkt en wat er gebeurt als u niet voldoet, leest u in GACS en handhaving.
Uw portefeuille in kaart
Begin met een overzicht per gebouw:
| Wat | Waarom |
|---|---|
| Gebruiksfunctie | Gebouwen met (ook) woningen zijn nu uitgezonderd |
| Vermogen verwarming en koeling | Bepaalt of de plicht nu geldt (meer dan 290 kW) of vanaf 2030 (meer dan 70 kW) |
| Huidige systemen | GBS, EMS of EBS: wat is er al en wat kan worden uitgebreid? |
| Huurcontracten | Wie beheert de installaties en wie draagt welke kosten? |
| Gepland onderhoud | Kan een GACS worden meegenomen bij vervanging? |
Met dit overzicht kunt u prioriteren: eerst de gebouwen die nu al plichtig zijn, daarna die vanaf 2030. En u kunt budget opnemen in de meerjarenbegroting.
Afspraken met huurders
Bij nieuwe of te verlengen huurcontracten is het verstandig om vast te leggen:
- wie de klimaatinstallaties en het GACS beheert
- wie de investering doet en of kosten worden doorberekend
- dat de huurder toegang geeft voor toetsing en aanpassingen
- hoe energiegegevens worden gedeeld
Laat u bij het doorberekenen van kosten juridisch adviseren; dat hangt af van het contract en de situatie.
Meer dan een verplichting
Een GACS levert gegevens op over het energiegebruik en de prestaties van uw gebouwen. Die gegevens zijn waardevol voor duurzaamheidsrapportages, voor certificeringen en voor gesprekken met huurders en financiers. Gebouwen met inzicht in hun verbruik zijn bovendien beter voorbereid op verdere aanscherping van de regels.
Per type gebouw
Voor deze gebouwen hebben we een aparte pagina met de aandachtspunten:
- Bedrijfsverzamelgebouwen: als het gebouw is opgesplitst
- Winkelcentra: met gezamenlijke of eigen installaties
- Distributiecentra: logistiek vastgoed
Hulp bij uw portefeuille
Wij brengen u in contact met specialisten die meerdere gebouwen kunnen inventariseren en toetsen. Doe de gratis GACS-check per gebouw, of vraag een quickscan aan voor uw portefeuille.
Veelgestelde vragen over GACS voor vastgoedeigenaren en verhuurders
Kan ik de GACS-plicht doorschuiven naar de huurder?
De gemeente spreekt altijd eerst de eigenaar aan. Wel kan het bevoegd gezag naar het huurcontract kijken om te zien bij wie de verplichtingen liggen. Leg afspraken daarom duidelijk vast.
Kan ik de kosten doorberekenen aan huurders?
Dat hangt af van het huurcontract en de afspraken over servicekosten. Laat u hierover juridisch adviseren; het verschilt per situatie.
Hoe pak ik een portefeuille met tientallen gebouwen aan?
Begin met een inventarisatie per gebouw van type, vermogen en huidige systemen. Daarna weet u welke gebouwen nu plichtig zijn, welke vanaf 2030 en welke niet. Zo kunt u prioriteren en budgetteren.
