De GACS-verplichting geldt boven een bepaald vermogen: nu meer dan 290 kW, en vanaf 1 januari 2030 meer dan 70 kW. Maar hoe telt u dat vermogen op als een gebouw meerdere ketels, warmtepompen of koelmachines heeft? Dit artikel zet de regels van het Informatiepunt Leefomgeving op een rij.
De basisregel
U telt het nominale vermogen op van alle technische installaties die zorgen voor verwarming of koeling in ruimten waar mensen verblijven. Dat doet u twee keer:
- één keer voor de verwarming (eventueel gecombineerd met ventilatie)
- één keer voor de koeling of airconditioning (eventueel gecombineerd met ventilatie)
De hoogste van de twee is maatgevend. Komt die boven de grens uit, dan valt het hele systeem van verwarming en koeling onder de GACS-plicht.
Wat telt niet mee?
- ruimten waar mensen niet of alleen af en toe werken, zoals een technische ruimte
- ruimten die kouder blijven dan 15 °C of alleen vorstvrij worden gehouden
- passieve onderdelen zoals faseovergangsmaterialen (PCM) die niet actief worden aangestuurd
Waar vindt u het vermogen?
Het nominale vermogen staat meestal op het typeplaatje van het toestel. Let op: soms staat daar het nominaal thermisch ingangsvermogen. Het nominale vermogen kan een paar procent hoger liggen. Voor warmtepompen gebruikt u het nominale vermogen volgens EN 14511-4:2013.
Zit uw gebouw rond de grens? Laat het dan nauwkeurig vaststellen. Een paar procent verschil kan bepalen of de plicht nu al geldt of pas in 2030.
Voorbeelden uit de praktijk
| Situatie | Hoe tellen? |
|---|---|
| Eén gezamenlijke verwarming voor meerdere eigenaren, zonder afgifteset per eigenaar | Het totale vermogen van de installatie telt |
| Meerdere eigenaren met elk een eigen installatie | Per installatie beoordelen, niet optellen |
| Meerdere ketels in een cascade- of volgorderegeling | Optellen, ze gelden als één installatie |
| 250 kW verwarming en 250 kW koeling | Niet optellen: nu niet plichtig, vanaf 2030 wel |
| Airco die koelt en in de winter ook verwarmt | Het verwarmingsvermogen van de airco telt mee bij de verwarming |
Gemengde gebouwen en datacenters
Heeft een gebouw ook woningen? Dan geldt de plicht op dit moment niet, ongeacht het vermogen. Bij een datacenter hangt het af van de indeling: een afgesloten serverruimte waar alleen onderhoudspersoneel komt telt niet mee, het kantoordeel wel. Deelt u één installatie, dan verdeelt u het vermogen naar rato. Meer daarover in GACS voor datacenters.
Twijfelt u?
De gratis GACS-check geeft een eerste indicatie. Wilt u zekerheid, vraag dan een quickscan aan. Een specialist stelt het vermogen ter plekke vast.
Veelgestelde vragen
Tellen verwarming en koeling bij elkaar op?
Nee. U beoordeelt verwarming en koeling apart. Een gebouw met 250 kW verwarming en 250 kW koeling valt nu dus buiten de plicht, maar vanaf 2030 wel.
Telt een magazijn dat vorstvrij wordt gehouden mee?
Nee. Ruimten waar mensen niet of alleen af en toe werken, en ruimten die kouder blijven dan 15 °C of alleen vorstvrij worden gehouden, tellen niet mee.
Waar vind ik het nominale vermogen?
Op het typeplaatje van het toestel. Let op het verschil met het nominaal thermisch ingangsvermogen: het nominale vermogen kan een paar procent hoger liggen.
